گزارش سازمان فناوری اطلاعات ایران
برندگان و بازندگان در کسب‌وکارهای آنلاین

یک گزارش تحلیلی جدید از سازمان فناوری اطلاعات به بحث اثرگذاری شیوع ویروس پاندومیک کووید 19 بر کسب‌وکارهای آنلاین ایرانی پرداخته که با نتایج جالبی همراه شده است.

  • کد خبر: 235
  • نسخه چاپی
  • تاریخ خبر: يکشنبه 9 شهريور 1399 - 16:48

به گزارش «پایگاه اطلاع‌رسانی و پایش آثار اقتصادی کرونا» (coronomy.ir) بر مبنای نتایج و بررسی تحقیقات میدانی و دانشگاهی، شیوع پاندمیک ویروس کووید 19 تاثیر وسیع و کوتاه مدتی روی کسب‌وکارها گذاشته است. از دید صاحب‌نظران با این وجود، هنگامی که مساله‌ای در جهان چنین وسعت همه‌گیری دارد، نمی‌توان انتظار داشت تاثیر آن پس از مدتی به سرعت از بین برود، بلکه باید خود را برای تاثیر پایدار در جنبه‌های مختلف کسب‌وکار آماده کنیم. از همین زاویه، شاید بتوان این تغییرها را به نوعی یک جهش ژنتیکی در بازارها و کسب‌وکارها یا قدرت تخریب خلاقانه در اقتصاد نامید که می‌تواند بقا یا نابودی کسب‌وکارها را مشخص کند. تاثیر بحران کرونا می‌تواند با اثرگذاری روی مشتریان (طرف تقاضا) کسب‌وکارها یا شرکت‌ها (طرف عرضه)  آغاز شود و در نهایت وضعیت رقابت در صنایع مختلف را تغییر ‌دهد. تغییر رفتار مصرف‌کنندگان در این شرایط می‌تواند پایدار بوده و محصول‌ها و کانال‌های توزیع کسب‌وکار را نیز تحت تاثیر قرار دهد.  

سازمان فناوری اطلاعات ایران با درک اهمیت همین موضوع، در گزارشی تحلیلی به تاثیر ویروس کرونا بر کسب‌وکارهای آنلاین ایرانی پرداخته است. این بررسی که تاثیر شیوع کرونا بر مهمترین کسب‌وکارهای آنلاین ایرانی در حوزه‌های مختلف را نشان می‌دهد، ماحصل دو بخش جمع‌بندی نظرات صاحبان صنایع و نتایج پیمایش تاثیر کرونا بر شرکت‌های نوپا (نوآفرین) است که در زیر سعی شده به طور خلاصه مهمترین نتایج هر دو بخش مورد بررسی قرار گیرد.

 

بخش اول: جمع‌بندی نظرات صاحبان صنایع

در بخش اول این تحقیق، محققان با بررسی شرکت‌های فعال در حوزه‌های مختلف کسب ‌وکارهای آنلاین بر مبنای میزان سهم  آنان بازار در حوزه اختیار خود به جمع‌بندی نظرات صاحبان صنایع پرداخته است؛ نتایج نشان میدهد تا حد زیادی شیوع پاندمیک ویروس کووید 19 توانسته بر آن حوزه و سایر کسب‌وکارهای فعال در آن حوزه تاثیر بگذارد.

در این میان، بیشترین تاثیر کرونا بر استارتاپ‌های ایرانی در صنعت فروش آنلاین «خدمات گردشگری» اتفاق افتاده است؛ به طوریکه از میان  استارتاپ‌هایی که که بیشترین سهم از فروش بلیط‌های هوایی را دارند، «فلایتیو»؛ 75 درصد و «علی بابا»؛ 80 درصد کاهش در میزان کل فروش را تجربه کردند. این اتفاق به تعدیل نیرو در دو استارتاپ علی بابا و الی گشت هم منجر شده است. در حوزه اجاره اقامتگاه‌های گردشگری نیز استارتاپ «شب» از کاهش 70 درصدی رزرو اقامتگاه‌های گردشگری خبر داده است. «اسنپ تریپ» نیز با کاهش 100 درصدی رزرو هتل‌ها و کاهش 65 درصدی خرید پروازها مواجه شده است.

بعد از کسب‌وکارهای آنلاین خدمات مسافرتی و گردشگری، پلتفرم‌های اطلاع رسانی خدمات تفریحی و فرهنگی بزرگترین خسارت را به تاثیر از شیوع پاندمیک ویروس کرونا به خود دیده‌اند. با توجه به لغو شدن تمامی رویدادها، میزان فروش استارتاپ «ایوند» 75 درصد کاهش داشته؛ 90 درصد فروش حال حاضر این استارتاپ از رویدهای آنلاین است. همچنین استارتاپ «تیکت» نیز که در حوزه فروش بلیط تئاتر، کنسرت و سینما فعالیت دارد، با افت 100 درصدی خرید بلیط روبه‌رو شده و تمامی فروش خود را از دست داده است. مساله استرداد بلیت‌های خریداری شده از چالش‌های پیش‌روی این کسب‌وکارهاست. درحوزه تخفیف و خرید گروهی، دو مجموعه «تخفیفان» و «نت برگ» نیز 80 درصد کاهش فروش داشته‌اند.

افزایش میزان خرید آنلاین: توصیه پزشکان به ماندن در خانه باعث شده استارتاپ‌های خرید آنلاین کالا بتوانند رشد خوبی را داشته باشند. استارتاپ «باسلام»؛ 15 درصد و «اسنپ مارکت»؛ 50 درصد در فروش و تقاضا رشد داشته‌اند که می‌تواند نتیجه تمایل مردم به خرید آنلاین و عدم خروج از خانه باشد. فروشگاه اینترنتی «ایسام» هم هیچ تغییری در فروش نداشته است.

تاثیر کرونا بر سامانه‌های حمل و نقل آنلاین: سامانه حمل‌ونقل آنلاین نیز از ویروس کرونا در امان نمانده و کاهش رفت‌وآمد ثبت سفارش در این صنعت اتفاق افتاده است. «اسنپ» از کاهش 70 درصدی تعداد سفرها و اثرگذاری بر درآمد 500 هزار راننده فعال این شرکت خبر داده است. استارتاپ «تی‌نکست» که در حوزه پست درون شهری فعالیت دارد، 73 درصدی افت در ارسال تعداد بسته‌های پستی داشته است. اما برخلاف «تی‌نکست»، «الوپیک» افزایش 5 درصدی در تعداد بسته‌های پستی را تجربه کرده که می‌تواند ناشی از افزایش تقاضای فصلی باشد.

رشد تماشای آنلاین فیلم و سریال: خانه نشینی مردم باعث شده میزان تماشای آنلاین فیلم و سریال افزایش یابد. میزان بارگذاری و تماشای ویدیو در «آپارات» به ترتیب با 40 درصد و 25 درصد رشد همراه بوده است. همچنین با رایگان شدن تماشای آنلاین انیمیشن در «فیلیمو»، میزان تماشای محتوای انیمیشنی 74 درصد و دیگر محتوای بصری 35 درصد رشد کرده است.

تاثیر کرونا بر بازی‌های آنلاین: رکورد خرید هفتگی بازی در هفته دوم فروردین 99 شکست. در این دوره زمانی رکورد 22 میلیون نصب یا به روز‌رسانی برای بازی‌های بازار ثبت شد که نسبت به میانگین هفتگی سال قبل از آن 72 درصد افزایش را نشان می‌دهد. براساس آمار کافه بازار، کاربران از ابتدای اسفند 98 تا 15 فروردین امسال، 107 میلیون بار، بازی دانلود یا به روزرسانی کردند و رکورد خرید هفتگی بازی را شکستند.

رشد خیرکننده برگزاری رویداد و کلاس آنلاین: دو استارتاپ «ایسمینار» و «لحظه‌نگار» که بستر برگزاری رویداد و کلاس آنلاین هستند، رشد خوبی را کسب کرده‌اند. ایسمینار در مدت کوتاهی شیوع کرونا، آمار خیرکننده افزایش 400 درصدی فروش روزانه را ثبت و تنها در یک هفته 6 هزار کاربر جدید را جذب کرده است. استارتاپ لحظه‌نگار هم از افزایش 50 درصدی برگزاری رویداد و کلاس آنلاین خبر داده است.

تاثیر بر اپلیکیشن‌های مالی و فین تک: اگر چه آمار با برآوردی از تاثیر شیوع کرونا بر کسب‌وکارهای مبتنی بر خدمات مالی و فین تک در ایران منتشر نشده است، اما براساس تحقیقات جدید گروه  deVere، شیوع ویروس کرونا موجب افزایش 72 درصدی تعداد کاربران اپلیکیشن‌های فین‌تک‌ در اروپا شده است؛ در عین حال بررسی‌ها نشان می‌دهد که اپلیکیشن‌های آسیایی نیز با همین میزان رشد در دوره شیوع کرونا مواجه بوده‌اند.

کاهش تبلیغات آنلاین: با شکل‌گیری بحران در کسب‌وکارها و افت درآمد، کاهش تبلیغات نیز دور از انتظار نیست. در حوزه تبلیغات آنلاین دو مجموعه «تپسل» و «ادرو» 50 درصد افت در ثبت سفارش تبلیغات را تجربه کرده‌اند. همچنین مجموعه ادرو با کاهش 70 درصدی در کل فروش مواجه شده است. طبق آمار این مجموعه، شیوع کرونا موجب کاهش 90 درصد تبلیغات کلیکی و 50 درصد همکاری در فروش شده است.

تاثیر بر مرسولات پستی فروشگاه‌های اینترنتی: گزارش و آمار دریافتی از شرکت ملی پست نیز از رشد قابل توجه تعداد مرسولات پستی مربوط به خریدهای اینترنتی از فروشگاه‌های شاخص در این حوزه حکایت دارد: در میان فروشگاه‌های اینترنتی، «گاج مارکت» با 236700 مرسوله در 20 روز اول امسال رتبه اول را در تعداد مرسولات خرید اینترنتی در اختیار داشته است و پس از آن، دیجیکالا با 216100 مرسوله در رتبه دوم قرار گرفت.

 

بخش دوم: تحلیل نتایج پیمایش 

بخش دوم تحقیق به نتایج پیمایش شرکت‌های نوپای فناوری اطلاعات پرداخته است. برخلاف این تصور عمومی که انتظار می‌رود شیوع کرونا بر کسب‌وکارهای حوزه فناوری اطلاعات اثر چندانی نداشته باشد و حتی به رشد آن‌ها کمک کرده باشد، تحلیل نتایج پیمایش اخیر در سازمان فناوری اطلاعات نشان می‌دهد که «در مجموع بیش ‌از 72 درصد از کسب‌وکارهای فناوری اطلاعات اعلام کرده‌اند که شیوع کرونا بر آن‌ها تاثیر منفی گذاشته است!».

بازندگان و برندگان کرونا: در این میان، «خدمات آنلاین» مانند تاکسی‌های اینترنتی و شبکه‌های فروش آنلاین، بیشترین تاثیر منفی را از این وضعیت گرفته‌اند و در مقابل، حوزه‌های مربوط به خدمات پزشکی (تولید تجهیزات پزشکی، مشاوره آنلاین و ...) بیشترین تاثیر مثبت را از کرونا گرفته‌اند.

کرونا چگونه به کسب‌وکارها حمله‌ کرده است: برای بررسی و سنجش مهمترین دلایل تاثیر منفی شیوع کرونا بر کسب‌وکارها، 3 موضوع زیر به پرسش درآمده است (البته این پرسش‌ها از شرکت‌هایی پرسیده شد که پیش‌تر، تاثیر کرونا را بر کسب‌وکار خود منفی اعلام کرده بودند):

  1. کاهش مشتریان (تقاضا) و کاهش درآمدهای ناشی از آن
  2. کاهش حضور نیروی انسانی و اختلال در انجام عملیات کسب‌وکار
  3. اختلال در دسترسی به زنجیره ارزش، شامل خدمت دهندگان، پیمانکاران و ...

نتایج این بررسی نشان می‌دهد 51 درصد شرکت‌های نوپایی که شیوع کرونا بر آن‌ها تاثیر منفی گذاشته است، «کاهش مشتریان (تقاضا) و کاهش درآمدهای ناشی از آن» را مهمترین تاثیر ویروس کرونا بر کسب‌وکار خود می‌دانند. شرکت‌های فعال در حوزه نرم افزار اگر چه عموما با عدم حضور نیروی کار در محل، دچار مشکلات نمی‌شوند، اما بیشترین تاثیر را از «اختلال در دسترسی به زنجیره ارزش، شامل خدمت دهندگان، پیمانکاران و ...» گرفته‌اند.

شیوع کرونا درآمدها را چگونه کاهش داده است: بررسی حوزه‌هایی که بیشترین و کمترین کاهش را به سبب ویروس کرونا داشته‌اند، نشان می‌دهد که شرکت‌های فعال در حوزه پزشکی، بیشتر از سایر حوزه ها اعلام کرده‌اند که یا کاهش درآمد نداشته‌اند و یا کاهش درآمد ناچیزی داشته‌اند. از طرف دیگر، شرکت‌های فعال در حوزه نرم‌افزار بیش‌تر از سایر حوزه‌های، کاهش درآمد داشته‌اند.

تاب آوری شرکت‌ها در شرایط فعلی: در این تحقیق از شرکت‌های پرسیده شده که با همین میزان از نقدینگی تا چند ماه قادر به ادامه فعالیت خود هستند؟ نتایج نشان می‌دهد که از 94 شرکت، 58 شرکت (62 درصد) ادعا کرده‌اند که در صورت تداوم شرایط موجود، کسب‌وکارشان در کمتر از 3 ماه به طور کامل تعطیل خواهد شد. 6 شرکت دیگر بین 3 تا 6 ماه تاب می‌آورند و 30 شرکت نیز ادعا کرده‌اند که با منابع موجود تنها تا پایان سال می‌توانند به فعالیت در کسب‌وکار خود ادامه دهند. همچنین 43 درصد شرکت‌های که کمتر از 3 ماه منابع برای ادامه کسب‌وکار خود دارند، در حوزه نرم افزار فعالیت دارند.

ارسال دیدگاه ها

پیغام شما با موفقیت ارسال شد
کاراکترهای باقی مانده : ( 1000) حرف