اتاق بازرگانی ایران منتشر کرد
چالش‌های مهم کشاورزی در عصر کرونا

نظرسنجی انجام گرفته از سوی اتاق ایران نشان می‌دهد بخش عمده‌ای از کسب‌وکارهای کشاورزی بر اثر کرونا با تغییر در الگوی مصرف خانوار، کاهش و تغییر نوع تقاضا از طرف مصرف‌کنندگان مواجه شده‌اند و از سوی دیگر چالش‌هایی نظیر بیماری پرسنل، عدم توان بازپرداخت بدهی مالی، کاهش تولید، افزایش فساد محصولات، افزایش هزینه‌های تولید، کاهش درآمد و افزایش شدید قیمت نهاده‌های تولیدی بر آن‌ها تاثیر گذاشته است.

به گزارش پایگاه اطلاع‌رسانی و پایش آثار اقتصادی کرونا به نقل از اتاق ایران، مرکز ملی مطالعات راهبردی کشاورزی و آب اتاق ایران، به منظور پایش فضای کسب‌وکار بخش کشاورزی با هدف بررسی میدانی اثرات بیماری کووید-19 بر بخش و زیر بخش‌های کشاورزی اقدام به نظرسنجی از فعالان بخش کرده است. در این راستا هم از ظرفیت تشکل‌های بخش کشاورزی و هم فعالان حقیقی بهره گرفته شده و نظرات آن‌ها در خصوص تأثیرات این بیماری بر فعالیت‌های کشاورزی در سه مقطع گذشته، حال و آینده جمع‌آوری و بررسی شده است.

مهمترین موارد مطرح شده در این گزارش به شرح زیر است:

1- همه‌گیری بیماری COVID-19 نه‌تنها در زمینه عرضه بلکه از بعد تقاضا نیز بر بخش کشاورزی اثر گذاشته است. یکی از مهم‌ترین اثرات همه‌گیری بیماری، کاهش رشد اقتصادی در سراسر جهان است. این مسئله به‌نوبه خود باعث افزایش بیکاری و کاهش قدرت خرید افراد جامعه شده است.

2- با توجه به شرایط کشورهای مختلف از ابعاد گوناگون (اقتصادی، اجتماعی، بهداشتی و ...) و چگونگی تأثیرات کرونا بر بخش‌های مختلف زنجیره عرضه محصولات کشاورزی، کشورها برنامه‌های حمایتی متفاوتی را در نظر گرفته‌اند.

3- بررسی میانگین تورم ماهیانه قیمت مصرف‌کننده در چهار ماه کرونایی (اسفندماه 1398 لغایت خردادماه 1399) نشان از رشد 2 درصدی تورم ماهیانه دارد، در مقابل در مدت مشابه (اسفندماه 1397 تا خرداد 1398) قیمت مصرف‌کننده به‌طور میانگین با نرخ 2.6 درصدی رشد کرده است. درواقع، در شرایط بروز همه‌گیری شاخص قیمت مصرف‌کننده نوسانات کمتری را ثبت کرده و میزان نرخ تورم نیز نسبت به مدت مشابه سال گذشته کمتر است.

4- باوجود مشکلات تجارت و مسدود بودن برخی مبادی تجارت کشور در ابتدای دوره همه‌گیری بیماری، ارزش صادرات محصولات کشاورزی در سه‌ماهه اول سال جاری نسبت به مدت مشابه سال گذشته افزایش 1.9 درصدی داشته است. همچنین مقدار صادرات محصولات کشاورزی، با افزایش 20 درصدی نسبت به مدت مشابه سال گذشته مواجه شده است.

بررسی ارزش و مقدار واردات محصولات کشاورزی در سه‌ماهه ابتدایی سال 1399 که با شیوع بیماری COVID-19 هم‌زمان بوده نسبت به سه‌ماهه ابتدایی سال 1398 حاکی از این است که واردات محصولات کشاورزی از منظر ارزش کاهشی 31 درصدی را ثبت کرده است ولی مقدار واردات نسبت به سال قبل رشد اندک 2.5 درصدی داشته است.

5- به نظر می‌رسد الگوی تأثیرات ویروس کرونا بر بخش کشاورزی مشابه کسب‌وکارهای کشاورزی است، هرچند که برخی از این کسب‌وکارها اثرات ویژه‌ای را پذیرفته‌اند.

با نظرسنجی از فعالان کسب‌وکارهای کشاورزی تا حدودی وضعیت کسب‌وکارهای کشاورزی در بخش‌های مختلف مشخص شده و با توجه به میزان خسارت‌های برآوردی پیشنهادهای راهکارهایی برای جبران خسارت و خروج از این شرایط در حال حاضر و در آینده در انتهای گزارش ارائه شده است.

 

نسخه کامل این گزارش در زیر قابل دریافت است.

-----